Etap 10 Camino Primitivo to 26,5 km z Lugo do Ferreira – spokojny marsz przez galicyjskie wsie, bez dramatycznych przewyższeń, ale z jedną poważną pułapką logistyczną. Po tygodniach gór, przełęczy i leśnych pistas ten etap jest inny: większość trasy to asfalt i utwardzone drogi przez równinną prowincję Lugo.
To jeden z mniej malowniczych etapów szlaku. Ale ma też swoje skarby – Ponte Romana de Ferreira, XII-wieczny kościół w San Romao da Retorta. Pułapka logistyczna: od Lugo do Melide (jutrzejsza meta) praktycznie nie ma sklepów. Zaopatrz się w Lugo lub jesteś zdany na zakupy w barach i 2-3 automatach na trasie.
Szczegóły całego szlaku: Camino Primitivo – kompletny przewodnik.
| Dystans | 26,5 km (do Ferreira) / opcjonalnie do As Seixas: 32 km |
| Przewyższenie w górę | +380 m |
| Przewyższenie w dół | -320 m |
| Trudność | ★★ Łatwy-średni (2/5) |
| Nawierzchnia | ok. 65% asfalt i utwardzone drogi, 35% ścieżki i pistas |
| Czas marszu | 6-7,5 godziny |
| Start | Lugo, centrum (ok. 465 m n.p.m.) |
| Meta | Ferreira / Pont Ferreira (ok. 525 m n.p.m.) |
| Poprzedni etap | Etap 9: O Cádavo – Lugo (33 km) |
| Następny etap | Etap 11: Ferreira – Melide (28 km) |
| Wyjazd zorganizowany | Ten etap zobaczysz na Camino Zorganizowanym z nami |
Profil wysokościowy: Etap jest generalnie płaski z kilkoma łagodnymi wzniesieniami. Wyjście z Lugo przez Ponte Romano nad rzeką Miño, stopniowe wzniesienie przez pierwsze kilometry, płaski środkowy odcinek przez San Vicente do Burgo i San Romao da Retorta, łagodne zejście i podejście w okolicach Ponte Ferreira. Żadnego dramatycznego podjazdu – to etap wypoczynkowy po poprzednich dniach.
Z centrum Lugo szlak wychodzi przez Puerta de Santiago (bramę pielgrzymów w murach) na zachód, wzdłuż Rúa de San Pedro. Kilkaset metrów za murami szlak schodzi do Ponte Romano – pięknego starego mostu nad rzeką Miño (tą samą, którą przekraczasz na Camino Frances i Camino Portugues). To jeden z kilku zachowanych mostów z okresu rzymskiego w Galicji – kamienny, z wieloma łukami, po raz pierwszy wzmiankowany w dokumentach z I w. n.e. Tuż za mostem apteka – ostatnia do As Seixas.
Za Ponte Romano szlak wspina się przez przedmieścia Lugo i wychodzi w otwarty teren. Pierwsze kilometry to asfaltowe drogi przez wsie prowincji Lugo – monotonne, ale spokojne. Seoane i okoliczne wioski bez usług.
W San Vicente do Burgo jest bar – jedyny pewny punkt gastronomiczny w pierwszej połowie etapu. Dobre miejsce na kawę i bocadillo.
Dalej przez wsie bez usług do San Romao da Retorta (km ~19). Tu stoi kościół San Romao da Retorta z XII wieku – romański, dobrze zachowany. Przy kościele cmentarz z nagrobkami od wieków – typowa dla Galicji przestrzeń gdzie żywi i umarli dzielą teren przykościelny. W San Romao jest albergue i bar ok. 800 m przed centrum.
Za San Romao da Retorta szlak ma dwa warianty: oficjalny (nieco dłuższy, przez wioski) i Calzada Romana / Via Romana (krótszy, wzdłuż dawnej drogi rzymskiej z Lugo do Iria Flavia). Obydwa kończą się przy Ponte Ferreira. Calzada Romana jest coraz popularniejsza – historycznie bardziej autentyczna i nieco krótsza.
Zejście do Ponte Ferreira – małej wioski przy historycznym moście nad strumieniem. Tu stoi Ponte Romana de Ferreira – niewielki kamienny most z jednym łukiem, otoczony starymi hórreos i stodołami z granitu. Przy moście gaj piknikowy z ławkami – idealne miejsce na odpoczynek przy wodzie.
Za mostem krótkie podejście do centrum Ferreira – kilka domów, albergue prywatne i podstawowe usługi. To meta standardowego etapu, ale wielu pielgrzymów kontynuuje 5,5 km dalej do As Seixas, gdzie jest większe albergue komunalne.
Kamienny most nad rzeką Miño, wielokrotnie odbudowywany od czasów rzymskich. Pierwsze wzmianki dokumentalne z I w. n.e. Dziś przebudowany, ale zachowujący charakter starej przeprawy. Widok na rzekę Miño z mostu rano – spokojny kontrast do murów i miasta za plecami.
Zbudowana najprawdopodobniej w III-IV w., przekształcona w chrześcijańską kaplicę w V-VI w. Zachowane freski z motywami ptaków (pawie, gołębie, papugi) i roślinności malowane bezpośrednio na kamiennym sklepieniu. Mozaikowa posadzka z geometrycznymi wzorami. Basen na wodę przy wejściu – prawdopodobnie związany z pierwotnym kultem wodnym lub chrzcielnią. Nigdzie indziej w Galicji – ani na Półwyspie Iberyjskim – nie ma czegoś tak dobrze zachowanego z tego okresu. Jeśli masz czas tylko na jeden objazd na całym Camino Primitivo, niech będzie to Santa Eulalia de Bóveda.
Romański kościół parafialny z zachowanym portalem i absydą z XII wieku. Wewnątrz kilka elementów oryginalnych – chrzcielnica, kamienny ołtarz. Cmentarz przy kościele to galicyjska tradycja – i tu widać ją wyraźnie: nagrobki z XVIII, XIX i XX w. tuż przy ścianach romańskiej świątyni.
Mały kamienny most z jednym łukiem przy wiosce Ferreira – przy dobrej wyobraźni można dostrzec jego przedromanesowe korzenie. Obok hórreo z granitu i gaj piknikowy. Calzada Romana (wariant od San Romao) to ścieżka biegnąca częściowo wzdłuż oryginalnej brukowanej drogi rzymskiej z Lugo do Iria Flavia (Padrón) – historycznego centrum diecezji Santiago przed budową katedry.
Kluczowa informacja: Od Lugo przez Ferreira do Melide (jutro) sklepy są praktycznie nieobecne. Pielgrzymi ostrzegani są o tym w albergue w Lugo – i nie bez powodu. Zaopatrz się w Lugo rano solidnie.
Ten etap ma kilka punktów noclegowych, co pozwala dostosować długość marszu do kondycji. Standardowe zakończenie etapu to Ferreira lub As Seixas.
Albergue w San Romao da Retorta (km ~19) – dwa albergue, łącznie ok. 33 miejsca. Opcja dla tych, którzy chcą krótszy dzień lub wyjść wcześnie na długi etap 11.
A Nave Hostel (km ~22, przy drodze) – prywatne, kilkanaście miejsc, bar.
Albergue prywatne Ponte Ferreira (km ~26) – w starym kamiennym domu, kilkanaście miejsc, kolacja dla gości na zamówienie, klimatyczne otoczenie mostu i gaju. Jeden z bardziej lubianych albergue na tym odcinku.
Albergue de la Xunta w As Seixas (km ~32) – 35 miejsc, duże i nowe, z sadzawką do moczenia nóg. Polecane przez pielgrzymów jako jedno z lepszych albergue komunalnych na Camino Primitivo. Sklep 1,5 km wcześniej, bar Casa Goriños kilkaset metrów przed albergue. Dla tych, którzy chcą skrócić jutrzejszy etap do Melide.
Zaopatrz się w Lugo jak przed pustynią. Od Lugo przez Ferreira do Melide nie ma sklepów spożywczych. Piekarnia lub supermarket w Lugo rano – chleb, ser, owoce, woda na dwa dni. W albergue w Lugo zazwyczaj ostrzegają o tym wieczór przed wyruszeniem.
Wariant Calzada Romana od San Romao jest coraz popularniejszy – krótszy i historycznie ciekawszy niż oficjalny szlak. Oznakowany, zbiegają się z powrotem w Ponte Ferreira. Jeśli masz czas i siły – warto.
Etap 11 jutro to 28 km do Melide lub Arzua – bez sklepów, z połączeniem z Camino Francés. Wyjdź z Ferreira lub As Seixas wcześnie.
← Etap 9: O Cádavo – Lugo (33 km) | Etap 11: Ferreira – Melide (28 km) →
Pełny przewodnik po szlaku z opisem wszystkich 14 etapów: Camino Primitivo – kompletny przewodnik
PON – PIĄ: 08:00 – 16:00
SOB: 10:00 – 14:00
NIEDZ: Odpoczywamy. Ty też odpocznij.
Nie wstydź się! Daj nam znać jeśli masz pytania.
