Etap 2 Camino Primitivo prowadzi 22 km z Grado przez łagodne wzgórza Asturii do Salas – miejscowości z zamkiem i jednym z najważniejszych kościołów kolegiackich na całym szlaku. To etap spokojniejszy od kolejnych, bez dramatycznych podejść – ale uważaj na nawierzchnię. Błoto po deszczu potrafi być tu wybitnie lepkie, szczególnie za Cornellana.
Największy skarb etapu to klasztor San Salvador de Cornellana – romańsko-gotycki kompleks z XI wieku, który przez wieki był oficjalnym hospicjum pielgrzymów Camino Primitivo.
Ten etap zamyka łatwy fragment szlaku. Od etapu 3 zaczynają się góry Asturii z prawdziwego zdarzenia. Wróć do pełnego przewodnika po Camino Primitivo, żeby zobaczyć co czeka dalej.
| Dystans | 22 km |
| Przewyższenie w górę | +350 m |
| Przewyższenie w dół | -310 m |
| Trudność | ★★ Łatwy-średni (2/5) |
| Nawierzchnia | ok. 45% asfalt, 55% drogi polne i ścieżki |
| Czas marszu | 5,5-7 godzin |
| Start | Grado, centrum (55-86 m n.p.m.) |
| Meta | Salas, centrum (ok. 280 m n.p.m.) |
| Poprzedni etap | Etap 1: Oviedo – Grado (25 km) |
| Następny etap | Etap 3: Salas – Tineo (22 km) |
Profil wysokościowy: Z Grado szlak stopniowo wznosi się przez pierwsze kilometry, łagodnie pofalowany teren przez San Juan de Villapañada, zejście do rzeki Narcea i klasztoru w Cornellana (ok. 100 m n.p.m.), a następnie stopniowe podejście przez lasy i pola do Salas (ok. 280 m n.p.m.). Nie ma gwałtownych zmian – to etap o równomiernym, spokojnym profilu.
Z centrum Grado szlak prowadzi przez mostek nad Río Cubia i wychodzi z miasta na północny zachód. Oznakowanie w Grado jest dobre – żółte strzałki prowadzą przez dzielnice bez problemów.
Po ok. 4-5 km docierasz do San Juan de Villapañada – wioski z XII-wiecznym kościołem joannitów (Iglesia de San Juan de Villapañada). To jeden z nielicznych w Asturii kościołów bezpośrednio związanych z zakonem, który przez wieki opiekował się pielgrzymami na tym szlaku. Wewnątrz zachowany portal romański i elementy preromańskie. Przy kościele znajdziesz albergue komunalne – popularne wśród tych, którzy wyszli późno z Oviedo i nocowali tu po etapie 1.
Za San Juan de Villapañada szlak wychodzi w otwarty krajobraz łąk i pól – typowy obraz Asturii między rzekami. Mijasz kolejne małe wioski: Moldes, Fresno. Na tym odcinku ścieżki bywają błotniste po deszczu.
Szlak schodzi łagodnie w dolinę rzeki Narcea do miejscowości Cornellana – historycznie najważniejszego punktu tego etapu.
Klasztor San Salvador de Cornellana to romańsko-gotycki kompleks założony w 1024 roku przez hrabiego Piniolo i jego żonę Doñę Aldonzę – przekazany benedyktynom z Cluny. Przez wieki pełnił funkcję oficjalnego hospicjum pielgrzymów Camino Primitivo. Na jego dziedzińcu chowano podróżnych, którzy nie dotarli do Santiago. Kościół klasztorny (XII-XIV w.) jest nadal czynny – możesz wejść i podbić Credencial. W zakrystii zachowana romańska figura Madonny.
W Cornellana jest też most średniowieczny nad Narceą i kilka barów przy drodze – dobre miejsce na lunch w połowie etapu.
Z Cornellana zaczyna się stopniowe podejście przez lasy dębowe i kasztanowe w kierunku Salas. To najdłuższy odcinek etapu – ok. 10 km bez dużych miejscowości. Oznakowanie jest dobre, ale ścieżki przez las bywają mylące przy rozwidleniach – pilnuj strzałek.
Mija się wioski Entrambasaguas i La Espina przed ostatnim podejściem do Salas. Za La Espina szlak wchodzi na wzgórze, z którego roztacza się panorama doliny z zamkiem Valdés-Salas – doskonały widok na metę etapu.
Wejście do Salas przez centrum – kolegiata Santa María la Mayor wita cię od razu po prawej stronie.
XII-wieczny kościół romański z bezpośrednim związkiem z zakonem szpitalników (joannitów), którzy zarządzali hospicjum dla pielgrzymów na tym odcinku szlaku. Portal romański i oryginalna chrzcielnica. Klucz dostępny u sąsiadów jeśli zamknięty. Albergue obok – jeden z nielicznych czynnych przez cały rok na Camino Primitivo.
Założony w 1024 r., przez wieki centrum pielgrzymkowe dla całego regionu. Kościół klasztorny z XII-XIV w. łączy elementy romańskie (absyda, portal boczny) z gotyckimi (nawy, sklepienia). Warto wejść do środka – sello w klasztorze, a atmosfera jest zupełnie inna niż w zwykłym kościele parafialnym. Klasztor był wielokrotnie niszczony i odbudowywany. Dziś prowadzony przez małą wspólnotę.
Salas jest nieodłącznie związane z rodem Valdés. Fernando de Valdés Salas (1483-1568) – urodzony tutaj, został Wielkim Inkwizytorem Hiszpanii i arcybiskupem Sewilli. Był jedną z najważniejszych postaci XVI-wiecznej Hiszpanii i założycielem Universidad de Oviedo (1608, nadal działającego). W Salas zostawił po sobie wszystko co ważne:
Zamek Valdés-Salas (XVI w.) – wieża obronna przekształcona w renesansowy pałac, dominuje nad miasteczkiem. Dziś hotel i centrum kulturalne, można zwiedzać. Kolegiata Santa María la Mayor (XVI w.) – wybudowana przez Valdésa, z jego monumentalnym mauzoleum wewnątrz – rzeźba nagrobna kardynała to jedno z wybitniejszych dzieł renesansu w Asturii. Muzeum prekolumbijskie Fundación Valdés-Salas – kolekcja sztuki z Ameryki Łacińskiej, jedna z ważniejszych w północnej Hiszpanii.
Etap ma dobrze rozłożone punkty – nie ma długich pustych odcinków jak na etapie 1. Mimo to zabierz wodę z Grado, bo między San Juan de Villapañada a Cornellana może nie być fontann.
Albergue San Juan de Villapañada (km ~5) – komunalny, przy kościele joannitów, kilkanaście miejsc, otwarty cały rok. Prowadzony przez hospitalero ze wspólną kolacją. We wsi nie ma sklepu – zaopatrz się w Grado.
Albergue w Cornellana (km ~11) – komunalny lub przy klasztorze (dostępność zmienna sezonowo). Dobre rozwiązanie dla tych, którzy chcą podzielić etap i spędzić wieczór przy klasztorze.
W Salas: albergue komunalny w centrum (otwarty w sezonie, check-in po 14:00), kilka pensjonatów i casa rural dla szukających pokoju prywatnego. Zamek Valdés-Salas działa jako hotel – lokalizacja wyjątkowa.
Błoto: Ten etap jest notoryjnie błotnisty po deszczu – szczególnie odcinek za Cornellana przez lasy. Asturyjskie gliny potrafią przykleić do butów kilogram mułu w kilka minut. Kijki trekkingowe bardzo pomagają.
Oznakowanie: Dobre na całej trasie. Jedyne miejsca wymagające uwagi to rozwidlenia w lasach między Cornellana a Salas – zawsze szukaj strzałki przed rozwidleniem, nie polegaj na intuicji.
Zostań w Salas chwilę dłużej: Kolegiata i zamek to 1-2 godziny zwiedzania, które warto tu zostawić. Mauzoleum kardynała Valdésa w kolegiacie jest naprawdę niezwykłe.
Od etapu 3 zaczyna się właściwe Camino Primitivo: Góry, izolacja, poważne przewyższenia. Salas to ostatnie miasteczko z pełnymi usługami przez kilka dni – sprawdź buty, plaster, leki i zaopatrz się odpowiednio przed wyjściem.
← Etap 1: Oviedo – Grado (25 km) | Etap 3: Salas – Tineo (22 km) →
Pełny przewodnik po szlaku z opisem wszystkich 14 etapów: Camino Primitivo – kompletny przewodnik
PON – PIĄ: 08:00 – 16:00
SOB: 10:00 – 14:00
NIEDZ: Odpoczywamy. Ty też odpocznij.
Nie wstydź się! Daj nam znać jeśli masz pytania.
