Etap 8 Camino Primitivo to 24 km z A Fonsagrada do O Cádavo – pierwszy w pełni galicyjski dzień szlaku i jeden z trudniejszych pod względem profilu terenu. Asturii już nie ma – jesteś w prowincji Lugo, na piaszczystych pistas i kamiennych ścieżkach przez galicyjskie lasy sosnowe.
Ten etap ma jedną cechę, która wyróżnia go od wszystkich poprzednich: Costa do Sapo (Zbocze Ropuchy) – podejście na A Lastra, gdzie w ciągu jednego kilometra pokonujesz 150 metrów przewyższenia. To najstromsze podejście na całym Camino Primitivo. Po drodze mijasz ruiny Szpitala Pielgrzymów w Montouto z XIV wieku oraz neolityczny dolmen Pedras Dereitas.
Szczegóły całego szlaku: Camino Primitivo – kompletny przewodnik.
| Dystans | 24 km |
| Przewyższenie w górę | +710 m |
| Przewyższenie w dół | -934 m |
| Trudność | ★★★★ Trudny (4/5) |
| Nawierzchnia | ok. 20% asfalt, 80% pistas leśne i drogi gruntowe |
| Czas marszu | 6-8 godzin |
| Start | A Fonsagrada (ok. 910 m n.p.m.) |
| Meta | O Cádavo / Baleira (ok. 480 m n.p.m.) |
| Poprzedni etap | Etap 7: Grandas de Salime – A Fonsagrada (26 km) |
| Następny etap | Etap 9: O Cádavo – Lugo (35 km) |
| Wyjazd zorganizowany | Ten etap zobaczysz na Camino Zorganizowanym z nami |
Profil wysokościowy: Z A Fonsagrada (910 m) szlak schodzi łagodnie przez pierwsze kilometry, potem seria podbiegów i zejść przez galicyjskie wzgórza. Kulminacja trudności to Costa do Sapo – brutalne podejście na A Lastra. Za A Lastra kolejne podejście na Fontaneira, a następnie długie zejście do O Cádavo (480 m). Bilans etapu jest zjazdowy – kończysz 430 metrów niżej niż zaczynasz, ale droga do tego jest wymagająca.
Z centrum A Fonsagrada szlak wychodzi uliczkami za kościołem na południe. Mija gasolinerę (stację paliw) po prawej stronie – ostatni punkt cywilizacji przed dłuższym odcinkiem bez usług. Po ok. 1,7 km docierasz do San Xoán de Padrón – małej wioski z albergue komunalnym przy kościele.
Za Padrón szlak wychodzi na pistas leśne przez galicyjskie lasy sosnowe wzdłuż osi drogi LU-530. Teren łagodny lub lekko pofalowany – złudne uspokojenie przed tym co czeka kilka kilometrów dalej.
Przed miejscowością Montouto po obu stronach szlaku otwiera się wrzosowisko. Tu przy ścieżce stoją Pedras Dereitas – neolityczny dolmen sprzed ok. 4000-5000 lat: kilka pionowych kamiennych płyt z poziomym nakryciem. Jeden z lepiej zachowanych megalitów w prowincji Lugo, widoczny bezpośrednio przy szlaku. Szerokie widoki na okolicę – dobry punkt na odpoczynek i jedzenie przed Costa do Sapo.
Tuż za dolmenem – ruiny Hospital de Montouto, założonego w XIV wieku. Przez ponad dwa wieki był hospicjum pielgrzymkowym na galicyjskim odcinku Camino Primitivo – jednym z ogniw tej samej sieci co szpitale na Ruta de los Hospitales. Dziś odrestaurowana jedna z dwóch pierwotnych kaplic, reszta to mury i fundamenty. Sello dostępne przy kaplicy. Zostań tu chwilę – atmosfera ruin w otwartym terenie jest wyjątkowa.
Za A Degolada szlak schodzi do potoku Rego da Pasadiña, po czym zaczyna się Costa do Sapo – 150 metrów przewyższenia na jednym kilometrze. Strome, kamieniste, bez cienia, bez ustępstw. To najstromsze podejście na całym Camino Primitivo – ostrzejsze niż jakikolwiek odcinek Ruta de los Hospitales. Po tygodniu marszu zmęczone nogi odczują to bardzo wyraźnie.
Na szczycie Costa do Sapo – wioska San Xoán de A Lastra z dwoma barami. Zatrzymaj się tu bezwzględnie – uzupełnij wodę, zjedz coś, odpocznij 20 minut. Za kościołem San Xoán kolejna stroma pista – Camín da Rodela – skręca w lewo. Ten zakręt jest łatwy do przeoczenia.
Za A Lastra Camín da Rodela prowadzi w górę przez las – nie tak strome jak Costa do Sapo, ale długie. Stopniowe podejście między sosnami i pinami aż do A Fontaneira (bar, woda pitna). To ostatni pewny punkt z usługami przed O Cádavo.
Z Fontaneira szlak prowadzi przez otwarte wzgórza przy drodze LU-530 na Alto de Caballín, skręca w prawo w las sosnowy i finalne długie zejście do O Cádavo. Zejście jest strome – kolana dają znać po całym dniu. Kijki trekkingowe są tu nieocenione. Wejście do O Cádavo od wschodu przez zabudowania centrum miasteczka.
Jeden z lepiej zachowanych megalitycznych grobowców w prowincji Lugo. Wybudowany przez społeczności rolnicze 4000-5000 lat temu jako miejsce zbiorowego pochówku. Kamienie przywiezione z odległości kilku kilometrów – dla ludzi bez kół i zwierząt jucznych był to ogromny wysiłek zbiorowy. Dolmen jest widoczny bezpośrednio przy szlaku – nie trzeba schodzić ze ścieżki.
Założony w XIV wieku jako część sieci instytucji pielgrzymkowych na Camino Primitivo. Przez ponad dwa wieki dawał schronienie, wyżywienie i opiekę medyczną pielgrzymom na tej górskiej drodze. Odrestaurowana kaplica jest czynna – warto wejść. Sello dostępne. Reszta kompleksu to mury i fundamenty – ale te fundamenty mówią więcej o historii pielgrzymowania niż wiele zadbanych kościołów. Idziesz tą samą ścieżką co pielgrzymi z 1350 roku, którzy nocowali właśnie tu.
Kilka kilometrów od O Cádavo (taksówką lub autostopem) znajduje się Santa Eulalia de Bóveda – wczesnochrześcijańska świątynia z IV-VI w. z zachowanymi mozaikami i malowidłami figuralnymi. Jeden z najlepiej zachowanych zabytków późnoantycznych w Hiszpanii, wpisany na listę najwyższej rangi. Wielu pielgrzymów odwiedza ją korzystając z wolnego popołudnia w O Cádavo.
Stolica gminy Baleira – miasteczko z pełnymi usługami (sklep, apteka, kilka barów, bankomat). Kościół parafialny San Xoán z romańskimi korzeniami. Spokojne, małe – idealne na odpoczynek po trudnym dniu.
Między A Fonsagrada a A Lastra (ok. 13 km) praktycznie nie ma usług. Wyjdź z A Fonsagrada z pełnym prowiantem i minimum 1,5 litra wody.
Albergue komunalne San Xoán de Padrón (km ~2) – ok. 40 miejsc, otwarty w sezonie (od 15:00), kuchnia, miejsce do prania. Dla tych dzielących etap – z Padrón do O Cádavo to jeszcze ponad 20 km z Costa do Sapo. Warto wyjść stąd bardzo wcześnie rano.
Albergue de la Xunta w O Cádavo – 22 miejsca, całoroczny, Rúa da Feira. Kuchnia bez garnków – weź własne. Czysty i sprawnie działający. Przy braku miejsc – sala gimnastyczna (polideportivo) z prysznicami i toaletami. Prywatne albergue w O Cádavo – kilka opcji z wyższym standardem, dostępne przez Booking. O Cádavo ma też jeden pensjonat dla szukających pokoju prywatnego.
Costa do Sapo zaskakuje wszystkich. Wiele osób po dniach asturyjskich myśli, że galicyjskie etapy będą łatwe. Costa do Sapo weryfikuje to brutalnie – 150 m w górę na kilometrze przy zmęczonych nogach to coś innego niż na świeżych. Kijki trekkingowe są tu kluczowe zarówno na wyjściu w górę jak i przy długim zejściu do O Cádavo.
Uważaj na oznakowanie w A Lastra. Za kościołem San Xoán skręt w lewo w kamienistą ścieżkę (Camín da Rodela) jest łatwy do przeoczenia – szczególnie jeśli idziesz wzdłuż głównej drogi. Szukaj żółtej strzałki na murze kościoła.
Wyjdź wcześnie. 24 km z +710 m i stromymi podejściami to 6-8 godzin dla przeciętnego tempa. Wyjdź z A Fonsagrada do 7:30, żeby mieć spokojne popołudnie na Santa Eulalia de Bóveda lub po prostu na odpoczynek nóg przed etapem 9.
Etap 9 do Lugo to 35 km – najdłuższy etap Camino Primitivo. Zaopatrz się w O Cádavo wieczorem.
← Etap 7: Grandas de Salime – A Fonsagrada (26 km) | Etap 9: O Cádavo – Lugo (35 km) →
Pełny przewodnik po szlaku z opisem wszystkich 14 etapów: Camino Primitivo – kompletny przewodnik
PON – PIĄ: 08:00 – 16:00
SOB: 10:00 – 14:00
NIEDZ: Odpoczywamy. Ty też odpocznij.
Nie wstydź się! Daj nam znać jeśli masz pytania.
